HPV (Human Papilloma Virüsü), cinsel yolla bulaşan en yaygın enfeksiyonlardan biridir ve çoğu zaman belirti vermeden ilerler. Kadınların yaklaşık %70–80’i yaşamlarının bir döneminde HPV ile karşılaşır. Ancak bu enfeksiyonların büyük bir kısmı bağışıklık sistemi tarafından 1-2 yıl içinde kendiliğinden temizlenir. Buna rağmen bazı HPV tipleri vücutta kalıcı olabilir ve özellikle yüksek riskli türler, rahim ağzı kanseri gibi ciddi hastalıklara yol açabilir.
HPV enfeksiyonunun en önemli özelliği “sessiz ilerlemesi”dir. Yani birçok kadında hiçbir belirti olmadan varlığını sürdürebilir. Bu nedenle HPV çoğu zaman ancak tarama testleri ile tespit edilir. Belirti verdiği durumlarda ise genellikle düşük riskli HPV tiplerine bağlı genital siğiller ön plandadır.
HPV, 200’den fazla alt tipi bulunan bir virüs grubudur. Bu tiplerin bir kısmı ciltte siğillere neden olurken, bazıları genital bölgede enfeksiyon oluşturur. Özellikle yüksek riskli HPV tipleri (örneğin HPV 16 ve 18),rahim ağzı kanseri ile ilişkilidir.
HPV bulaşma yolları şunlardır:
HPV bulaştıktan sonra belirtiler haftalar, aylar hatta yıllar sonra ortaya çıkabilir.
HPV enfeksiyonu çoğu kadında belirti vermez. Ancak belirti görülen durumlarda en sık karşılaşılan bulgular şunlardır:
Genital siğiller, HPV’nin en tipik belirtisidir. Bu siğiller genellikle dış genital bölgede, iç dudaklarda, dış dudaklarda, vajina girişinde veya anüs çevresinde görülebilir. Tek tek olabileceği gibi kümeler halinde de ortaya çıkabilir.
Siğiller genellikle ağrısızdır ancak büyüdükçe rahatsızlık verebilir. Bazı durumlarda kaşıntı veya hafif yanma hissi oluşabilir.
HPV’ye bağlı genital siğiller farklı şekillerde görülebilir. En sık karşılaşılan özellikler şunlardır:
Bazı siğiller çok küçük olduğu için gözle fark edilmeyebilir ve ancak jinekolojik muayene sırasında tespit edilir.
Yüksek riskli HPV tipleri genellikle siğil oluşturmaz. Bu nedenle bu tür enfeksiyonlar daha sinsi ilerler. Uzun süre vücutta kalırsa rahim ağzı hücrelerinde değişikliklere yol açabilir.
İleri evrelerde görülebilecek belirtiler şunlardır:
Bu belirtiler ortaya çıktığında mutlaka bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanına başvurulmalıdır.
Evet, HPV enfeksiyonlarının büyük çoğunluğu hiçbir belirti vermez. Bu nedenle kişi virüsü taşıdığını fark etmeyebilir ve yıllarca habersiz şekilde enfeksiyon devam edebilir.
Belirti vermeyen HPV enfeksiyonlarında tanı genellikle şu testlerle konur:
Bu testler, rahim ağzındaki hücresel değişiklikleri erken dönemde tespit etmeye yardımcı olur.
HPV bulaştıktan sonra belirtiler hemen ortaya çıkmayabilir. Kuluçka süresi oldukça değişkendir.
Bu nedenle düzenli tarama testleri büyük önem taşır.
HPV enfeksiyonu çoğu zaman zararsızdır. Ancak aşağıdaki durumlar dikkat gerektirir:
Bu durumlarda erken tanı ve takip hayati önem taşır.
HPV’den korunmak için alınabilecek önlemler şunlardır:
♦ HPV aşısı, özellikle yüksek riskli HPV tiplerine karşı koruyucudur ve rahim ağzı kanseri riskini belirgin şekilde azaltır.
1. HPV her zaman belirti verir mi?
Hayır, HPV enfeksiyonlarının büyük çoğunluğu hiçbir belirti vermez. Bu nedenle kişi enfekte olduğunu fark etmeyebilir. Bu durum HPV’nin en önemli özelliklerinden biridir ve düzenli tarama testlerini gerekli kılar.
2. HPV siğilleri ağrılı mıdır?
Genital siğiller genellikle ağrısızdır. Ancak büyüdüklerinde veya tahriş olduğunda hafif rahatsızlık, kaşıntı veya hassasiyet oluşturabilir.
3. HPV kanser yapar mı?
Her HPV tipi kansere yol açmaz. Ancak yüksek riskli HPV tipleri uzun süre vücutta kalırsa rahim ağzı kanseri gelişme riski artar. Bu nedenle erken tanı çok önemlidir.
4. HPV kendiliğinden geçer mi?
Evet, çoğu HPV enfeksiyonu bağışıklık sistemi tarafından 1–2 yıl içinde temizlenir. Ancak bazı tipler kalıcı olabilir.
5. HPV belirtileri ne zaman ortaya çıkar?
Siğiller genellikle haftalar veya aylar içinde ortaya çıkabilir. Yüksek riskli HPV tipleri ise yıllarca belirti vermeyebilir.
6. HPV testi ne zaman yapılmalı?
Genellikle 30 yaş sonrası HPV testi önerilir. Ancak doktor gerekli görürse daha erken yaşta da yapılabilir.
7. Smear testi HPV’yi gösterir mi?
Smear testi HPV’yi doğrudan göstermez ancak HPV’nin neden olduğu hücresel değişiklikleri tespit eder.
8. HPV bulaşıcı mıdır?
Evet, HPV cilt teması ve cinsel temas yoluyla bulaşabilir.
9. HPV siğilleri kendiliğinden geçer mi?
Bazı siğiller zamanla küçülebilir ancak çoğu durumda tedavi edilmesi önerilir.
10. HPV tekrarlar mı?
Evet, bağışıklık sistemine bağlı olarak HPV enfeksiyonu tekrar edebilir.
11. HPV aşısı kimlere yapılmalı?
HPV aşısı hem kadınlara hem erkeklere önerilir ve özellikle cinsel yaşam başlamadan önce yapılırsa daha etkili olur.
12. HPV varken hamile kalınabilir mi?
Evet, HPV enfeksiyonu genellikle gebeliğe engel değildir.
13. HPV tedavi edilmezse ne olur?
Düşük riskli tipler genellikle sorun oluşturmaz. Ancak yüksek riskli tipler tedavi edilmezse hücresel değişikliklere ve kansere yol açabilir.
14. HPV sadece cinsel yolla mı bulaşır?
En yaygın bulaşma yolu cinsel temastır ancak cilt temasıyla da bulaşabilir.
15. HPV tamamen yok olur mu?
Bağışıklık sistemi çoğu HPV enfeksiyonunu temizler. Ancak bazı tipler vücutta kalıcı olarak kalabilir.
Op. Dr. Funda Yazıcı ErolKadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı
Hafta Hafta Gebelik Takibi
Yumurtlama Hesaplama
Gebelik Hesaplama